Azərbaycan–İtaliya əməkdaşlığında hərbi-texniki sahə ön plana çıxır
Emin Quliyev
YAP Suraxanı rayon təşkilatının fəal üzvü
Suraxanı rayonu, 79 nömrəli tam orta məktəbin müəllimi
Azərbaycan–İtaliya münasibətlərinin əsas dayaqlarından biri yüksək səviyyəli siyasi dialoqla yanaşı, sürətlə inkişaf edən iqtisadi əməkdaşlıqdır. İtaliya bu gün Azərbaycanın bir nömrəli ticarət tərəfdaşı kimi çıxış edir. Ötən il iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsi təxminən 12 milyard dollar təşkil etmişdir ki, bu da əlaqələrin miqyasını və strateji xarakterini aydın şəkildə göstərir.
Energetika sahəsi isə bu tərəfdaşlığın ən mühüm sütunlarından biri kimi çıxış edir. Azərbaycan uzun illərdir ki, İtaliyanın etibarlı enerji tərəfdaşıdır. Hazırda Azərbaycan İtaliyanın həm neft, həm də qaz təchizatında ikinci əsas mənbə ölkədir. Ötən il Azərbaycanın ümumi qaz ixracı 25 milyard kubmetr təşkil etmiş, bunun 9,5 milyard kubmetri İtaliya bazarına yönəlmişdir. Bu göstəricilər iki ölkə arasında enerji təhlükəsizliyi və qarşılıqlı asılılığa əsaslanan strateji balansın formalaşdığını nümayiş etdirir.
Tərəflər həmçinin enerji əməkdaşlığının gələcək genişləndirilməsi məsələlərini müzakirə etmişlər. Xüsusilə Cənub Qaz Dəhlizinin mühüm komponenti olan TAP layihəsinin genişləndirilməsi perspektivləri diqqət mərkəzində olmuşdur. Bu layihənin inkişafı təkcə ikitərəfli münasibətlər deyil, həm də Avropanın enerji təhlükəsizliyi baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır.
Azərbaycan–İtaliya əməkdaşlığında yeni mərhələ kimi hərbi-texniki sahədə tərəfdaşlıq da ön plana çıxır. Birgə layihələrin həyata keçirilməsi, texnologiya transferi və istehsal sahəsində əməkdaşlıq imkanları geniş müzakirə olunmuşdur. İtaliya texnologiyalarının Azərbaycan maliyyə resursları ilə birləşdirilməsi əsasında yeni sənaye layihələrinin reallaşdırılması perspektivləri tərəflər tərəfindən müsbət qiymətləndirilmişdir.
İqtisadi əməkdaşlıqla yanaşı, investisiya sahəsində də əlaqələr dinamik şəkildə inkişaf edir. Azərbaycan Dövlət Neft Fondunun son illərdə İtaliya iqtisadiyyatına təxminən 3 milyard dollar həcmində sərmayə yatırması qarşılıqlı etimadın və uzunmüddətli tərəfdaşlığın göstəricisidir. Bu sərmayələrin gələcəkdə yeni iqtisadi layihələrə yönəldilməsi məsələsi də görüşdə xüsusi qeyd olunmuşdur.
