Azərbaycan-Kamboca Əlaqələrində Yeni Mərhələ: Əməkdaşlıq, Həmrəylik və Qlobal Tərəfdaşlıq
Hacıbala Abdulla
YAP Suraxanı rayon təşkilatının üzvü
Suraxanı rayonu, 281 nömrəli tam orta ümumtəhsil məktəbinin müəllimi
Azərbaycan Respublikasının xarici siyasətində Asiya-Sakit okean regionu ölkələri ilə ikitərəfli və çoxtərəfli münasibətlərin inkişaf etdirilməsi mühüm prioritetlərdən biridir. Bu baxımdan, Kamboca Krallığının Baş naziri Hun Manetin Azərbaycana rəsmi səfəri və Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin mətbuata verdiyi bəyanat iki ölkə arasında dostluq və tərəfdaşlıq əlaqələrinin keyfiyyətcə yeni müstəviyə qaldırılmasının bariz nümunəsidir.
Azərbaycan və Kamboca beynəlxalq təşkilatlar, o cümlədən BMT və Qoşulmama Hərəkatı çərçivəsində sıx və fəal əməkdaşlıq edərək bir-birini ardıcıl şəkildə dəstəkləyirlər. Prezident İlham Əliyev öz bəyanatında xüsusi olaraq vurğulamışdır ki, qlobal sülh və təhlükəsizlik yalnız beynəlxalq hüquq normalarına, dövlətlərin suverenliyinə və ərazi bütövlüyü prinsiplərinə söykənməlidir. Hər iki dövlətin beynəlxalq hüququn bu fundamental prinsiplərinə sadiqliyi, onların qlobal platformalarda eyni mövqedən çıxış etməsinə möhkəm zəmin yaradır. Eyni zamanda, parlamentlərarası əlaqələrdə nümayiş etdirilən yüksək həmrəylik siyasi dialoqun dinamikasına əlavə təkan verir.
İkitərəfli münasibətlərin ən vacib istiqamətlərindən biri iqtisadi-ticarət əlaqələrinin genişləndirilməsidir. Hazırda mövcud olan ticarət dövriyyəsinin potensialını daha da artırmaq üçün böyük imkanlar mövcuddur. Prezident İlham Əliyev bəyanatında ticarət və sərmayə qoyuluşu sahələrində birgə görülə biləcək işlərin müəyyənləşdirilməsinin vacibliyini qeyd etmişdir. Yaxın gələcəkdə atılacaq qarşılıqlı addımlar, biznes forumların keçirilməsi və imzalanmış sənədlər ikitərəfli ticarət əlaqələrində böyük canlanmaya gətirib çıxaracaqdır.
Azərbaycanın brendinə çevrilmiş və dövlət xidmətlərinin göstərilməsində inqilabi model olan "ASAN xidmət" təcrübəsi Kambocada da böyük maraq doğurur. Dövlət idarəçiliyində şəffaflıq, operativlik və vətəndaş məmnunluğunu təmin edən bu modelin Kambocada tətbiqi və teхnologiya mübadiləsi istiqamətində əməkdaşlıq, iki ölkə arasında tərəfdaşlığın praktiki nəticələrindən biri kimi qiymətləndirilir.
Səfər zamanı müzakirə olunan ən mühüm məsələlərdən biri də hər iki ölkənin uzun illər ərzində üzləşdiyi mina problemidir. Həm Azərbaycan, həm də Kamboca minadan əziyyət çəkən və bu sahədə böyük təcrübəyə malik olan ölkələrdir. İşğaldan azad edilmiş ərazilərimizin minalardan təmizlənməsi prosesində Azərbaycan müasir texnologiyalardan və beynəlxalq əməkdaşlıqdan istifadə edir. Bu kontekstdə, mina təhlükəsi ilə mübarizə, humanitar minatəmizləmə və zərərçəkənlərin reabilitasiyası sahəsində Kamboca ilə təcrübə mübadiləsinin aparılması hər iki tərəf üçün xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Azərbaycan ilə Kamboca arasında humanitar və təhsil sahəsindəki əlaqələr zəngin tarixə malikdir. Sovet İttifaqı dövründə yüzlərlə kambocalı tələbə Azərbaycanda ali təhsil almış, müxtəlif ixtisaslara yiyələnərək öz ölkələrinin inkişafına töhfə vermişlər. Bu tarixi xatirə və kadr hazırlığı təcrübəsi bu gün də təhsil və mədəniyyət sahəsində əməkdaşlığın bərpası və daha da dərinləşdirilməsi üçün etibarlı körpü rolunu oynayır.
Prezident İlham Əliyev və Baş nazir Hun Manet arasında keçirilən görüşlər və mətbuata bəyanat göstərir ki, Azərbaycan-Kamboca münasibətləri yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyur. İmzalanmış ikitərəfli sənədlər, iqtisadi və humanitar sahələrdə müəyyən edilən hədəflər, eləcə də beynəlxalq müstəvidə qarşılıqlı dəstək iki ölkə arasında tərəfdaşlığın uzunmüddətli və səmərəli olacağını parlaq şəkildə sübut edir.
