Şuşa Bəyannaməsinin beşinci ildönümü
Zakir Cəfərov
YAP Suraxanı rayon təşkilatının fəal üzvü
43 nömrəli Şəhər Poliklinikasının həkim cərrahı
Azərbaycan və Türkiyə arasındakı qardaşlıq münasibətləri uzun illər ərzində siyasi, iqtisadi və mədəni sahələrdə uğurla inkişaf etmişdir. Bu münasibətlərin ən mühüm mərhələlərindən biri 2021-ci il iyunun 15-də Şuşa şəhərində imzalanmış Şuşa Bəyannaməsi olmuşdur. Bu sənəd iki dövlət arasında müttəfiqlik münasibətlərini rəsmiləşdirmiş və əməkdaşlığın yeni istiqamətlərini müəyyən etmişdir. Şuşa Bəyannaməsinin imzalanmasından beş il keçməsi sənədin əhəmiyyətini və onun praktik nəticələrini qiymətləndirmək baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Şuşa Bəyannaməsi Azərbaycan və Türkiyə arasında əlaqələrin daha da güclənməsinə xidmət edən mühüm siyasi sənəddir. Bəyannamədə tərəflərin müstəqillik, suverenlik, ərazi bütövlüyü və milli maraqların qorunması məsələlərində bir-birini dəstəkləməsi öz əksini tapmışdır. Beş il ərzində sənədin müddəaları əsasında həyata keçirilən layihələr və görülən işlər onun praktik əhəmiyyətini bir daha sübut etmişdir.Bəyannamənin əsas istiqamətlərindən biri hərbi əməkdaşlıqdır.
Son illərdə Azərbaycan və Türkiyə silahlı qüvvələri arasında birgə hərbi təlimlərin sayı artmış, müdafiə sənayesi sahəsində əməkdaşlıq genişlənmişdir. Bu əməkdaşlıq regionda təhlükəsizliyin möhkəmləndirilməsinə və hər iki ölkənin müdafiə qabiliyyətinin artırılmasına mühüm töhfə vermişdir.İqtisadi sahədə də əhəmiyyətli nəticələr əldə olunmuşdur. Azərbaycan və Türkiyə arasında ticarət dövriyyəsi artmış, yeni investisiya layihələri həyata keçirilmişdir. Enerji sahəsində əməkdaşlıq daha da genişlənmiş, beynəlxalq enerji layihələrinin həyata keçirilməsində hər iki ölkənin rolu artmışdır. Bu əməkdaşlıq Avropanın enerji təhlükəsizliyinə də mühüm töhfə vermişdir.
Nəqliyyat və logistika sahəsində görülən işlər də diqqətəlayiqdir. Regional nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafı, xüsusilə Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı müzakirələr və layihələr regionun iqtisadi potensialının artırılmasına xidmət edir. Bu layihələrin həyata keçirilməsi gələcəkdə türk dünyası arasında əlaqələrin daha da güclənməsinə şərait yaradacaqdır.
Humanitar və mədəni sahələrdə də əməkdaşlıq uğurla davam etdirilmişdir. Təhsil, elm, mədəniyyət və gənclər sahəsində birgə layihələr həyata keçirilmiş, ortaq tarixi və mədəni irsin qorunmasına xüsusi diqqət yetirilmişdir. Bu istiqamətdə görülən işlər iki xalq arasındakı dostluq və qardaşlıq münasibətlərini daha da möhkəmləndirmişdir.
Şuşa Bəyannaməsinin beşinci ildönümü münasibətilə keçirilən tədbirlər sənədin əhəmiyyətini bir daha nümayiş etdirmişdir. Bu tədbirlərdə vurğulanmışdır ki, bəyannamə yalnız Azərbaycan və Türkiyə üçün deyil, bütövlükdə region üçün sabitlik, əməkdaşlıq və inkişaf baxımından mühüm rol oynayır. Şuşa Bəyannaməsinin üçüncü ildönümü göstərir ki, bu sənəd Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinin inkişafında mühüm strateji əhəmiyyətə malikdir. Son beş il ərzində siyasi, iqtisadi, hərbi və humanitar sahələrdə əldə olunan uğurlar bəyannamənin praktik nəticələrini açıq şəkildə nümayiş etdirmişdir.
Beləliklə, Şuşa Bəyannaməsi Azərbaycan və Türkiyə arasında müttəfiqlik münasibətlərinin əsasını təşkil edən tarixi sənəd kimi öz əhəmiyyətini qoruyur. Onun müddəalarının həyata keçirilməsi gələcəkdə də iki qardaş dövlət arasında əməkdaşlığın daha da genişlənməsinə və regionda sabitliyin möhkəmlənməsinə xidmət edəcəkdir.