Azərbaycan qadın hüquqlarının qorunması sahəsində bir sıra beynəlxalq sənədlərə qoşulmuşdur
Azərbaycanda qadın hüquqlarının qorunması və gender bərabərliyinin təmin edilməsi dövlət siyasətinin mühüm istiqamətlərindən biridir. Ölkəmizdə qadınların siyasi, sosial, iqtisadi və mədəni həyatda rolunun artırılması məqsədilə müxtəlif qanunlar, dövlət proqramları və beynəlxalq konvensiyalar qəbul edilmişdir.
Azərbaycan qadın hüquqlarının qorunması sahəsində bir sıra beynəlxalq sənədlərə qoşulmuşdur. 1995-ci ildə ölkəmiz BMT-nin “Qadınlara münasibətdə ayrı-seçkiliyin bütün formalarının ləğv olunması haqqında” konvensiyasına qoşulmuşdur. Bundan başqa, “Əmək və məşğulluq sahəsində ayrı-seçkilik haqqında”, “Bərabər əməyə görə bərabər haqq verilməsi haqqında”, “Analığın mühafizəsi haqqında” və digər beynəlxalq konvensiyalar qəbul edilmişdir. Bu sənədlər qadınların hüquqlarının qorunması və gender bərabərliyinin təmin olunması istiqamətində mühüm rol oynayır.
Azərbaycanda qadın siyasətinin inkişafında dövlət başçılarının imzaladığı fərman və sərəncamların xüsusi əhəmiyyəti vardır. 1998-ci il 14 yanvar tarixində qadınların rolunun artırılması ilə bağlı sərəncam imzalanmışdır. Daha sonra 6 mart 2000-ci ildə “Azərbaycan Respublikasında dövlət qadın siyasətinin həyata keçirilməsi haqqında” fərman qəbul edilmişdir. Bu fərman dövlət qurumlarında qadınların rəhbər vəzifələrdə təmsil olunmasının artırılmasını nəzərdə tuturdu.
Qadın hüquqlarının qorunması sahəsində mühüm addımlardan biri də dövlət qurumlarının yaradılması olmuşdur. 1998-ci ildə Qadın Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi yaradılmış, 2006-cı ildə isə Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi fəaliyyətə başlamışdır. Bu qurumlar ölkədə qadın hüquqlarının müdafiəsi və gender bərabərliyinin təmin olunması istiqamətində dövlət siyasətini həyata keçirir.
Azərbaycanda gender bərabərliyinin təmin edilməsi məqsədilə qanunvericilik bazası da formalaşdırılmışdır. 2006-cı ildə “Gender bərabərliyinin təminatları haqqında” qanun qəbul edilmiş, 2010-cu ildə isə “Məişət zorakılığının qarşısının alınması haqqında” qanun qüvvəyə minmişdir. Bundan əlavə, qadın hüquqları Ailə, Mülki, Cinayət və İnzibati Xətalar məcəllələrində də öz əksini tapmışdır.
Dövlət proqramları da qadın siyasətinin inkişafına mühüm töhfə verir. 2000–2005-ci illər üçün “Qadın Problemləri üzrə Milli Fəaliyyət Planı”, həmçinin 2026–2028-ci illər üçün gender bərabərliyi üzrə Milli Fəaliyyət Planı qəbul edilmişdir. Bu proqramlar qadınların məşğulluğunun artırılması, təhsili, səhiyyəsi və sosial müdafiəsinin gücləndirilməsi kimi sahələri əhatə edir.
Azərbaycanda qadınların ictimai-siyasi həyatda rolu da getdikcə artır. Milli Məclisdə və yerli özünüidarəetmə orqanlarında qadınların təmsilçiliyi ildən-ilə yüksəlir. Statistik məlumatlara görə, ölkə əhalisinin 50 faizdən çoxunu qadınlar təşkil edir və onların əmək bazarında payı da yüksəkdir.
Tarixən Azərbaycan qadınları cəmiyyətin inkişafında mühüm rol oynamışdır. Şərqdə ilk dəfə olaraq qadınlara seçmək və seçilmək hüququ məhz Azərbaycanda verilmişdir. Bu da ölkəmizin qadın hüquqları sahəsində qabaqcıl mövqeyini göstərir.
Bu gün Azərbaycanda qadın siyasəti dövlət tərəfindən uğurla davam etdirilir. Ümummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş əsaslar hazırda Prezident İlham Əliyev tərəfindən inkişaf etdirilir. Həmçinin ölkənin Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyevanın fəaliyyəti qadınların ictimai və mədəni həyatda rolunun artmasına mühüm töhfə verir.
Nəticə olaraq demək olar ki, Azərbaycanda qadın hüquqlarının qorunması, gender bərabərliyinin təmin olunması və qadınların cəmiyyətin bütün sahələrində fəal iştirakının artırılması istiqamətində ardıcıl və məqsədyönlü siyasət həyata keçirilir.
