Şəhərətrafında Kənd Təsərrüfatının Rolu: Zığ Qəsəbəsi Nümunəsi
Mayın 25-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin sədrliyi ilə kənd təsərrüfatı məsələlərinə həsr olunmuş mühüm müşavirə keçirilmişdir. Bu tədbir mövcud proseslərin ümumi təhlili və ölkədə aqrar sahənin gələcək inkişaf modellərinin müəyyən edilməsi baxımından strateji əhəmiyyət kəsb edir.
Dayanıqlı daxili ərzaq istehsalı dövlətlərin suverenliyini və strateji müstəqilliyini gücləndirən əsas amillərdəndir. Azərbaycanda aqrar sektor artıq regional sosial dəstək çərçivəsindən çıxaraq, makroiqtisadi və geosiyasi strategiyanın mühüm tərkib hissəsinə çevrilmişdir. Müşavirədə dövlət başçısı tərəfindən torpaq və su ehtiyatlarından səmərəli istifadə olunması, həmçinin regional dəyişikliklər fonunda məhsuldarlığın artırılması xüsusi vurğulanmışdır. Bu yanaşma müasir qlobal tendensiyalarla tam uzlaşır.
İnkişaf etmiş infrastruktur olmadan kənd təsərrüfatının tərəqqisini təsəvvür etmək qeyri-mümkündür. Son iyirmi ildə regionların modernləşdirilməsi istiqamətində həyata keçirilən genişmiqyaslı proqramlar bu sahədə möhkəm təməl yaratmışdır. Proqramlar çərçivəsində minlərlə kilometr avtomobil yolu tikilib yenidən qurulmuş, müasir su təchizatı, irriqasiya, elektrik və qaz şəbəkələri qurulmuş, habelə sosial infrastruktur, logistika və emal müəssisələri şəbəkəsi genişləndirilmişdir.
Müasir dünyada kənd təsərrüfatı son onilliklərin həm ən mürəkkəb, həm də ən yüksək texnoloji dövrlərindən birini yaşayır. İqlim dəyişikliyi, geosiyasi gərginliklər, demoqrafik artım və su qıtlığı sektora təzyiq göstərsə də, bu çağırışlar eyni zamanda innovasiyaları sürətləndirir. Dünyada bir çox ölkə ərzaq qıtlığı və idxal asılılığı ilə üzləşdiyi halda, Azərbaycan reallaşdırdığı preventiv tədbirlər sayəsində bu çağırışlara daha hazırlıqlıdır. Hazırda aqrar sektor dövlətin uzunmüddətli inkişaf strategiyasının əsas prioritetlərindən biridir.
Müasir qlobal kənd təsərrüfatında uğurun rəmzi artıq yalnız torpaq və su deyil, həm də səmərəli idarəetmə və regional siyasətdir. Bu kontekstdə böyük şəhərlərin ərzaq təminatında kənd rayonları ilə yanaşı, şəhərətrafı qəsəbələrin də rolu böyükdür. Məsələn, Bakının Zığ qəsəbəsində şəhərtipli yaşayış mühitinin mövcudluğuna baxmayaraq, ərazinin bir çox hissəsində ənənəvi maldarlıq geniş inkişaf etmişdir. Bu sahə yerli əhalinin əsas gəlir mənbəyi olmaqla yanaşı, paytaxtın təzə və keyfiyyətli aqrar məhsullarla təchizat zəncirində mühüm halqa təşkil edir.
